Duurzame landbouw -
Gezond voedsel - Vitaal platteland

CLM is een onafhankelijk kennis- en adviesbureau op het gebied van
landbouw, voedsel, natuur en milieu.

Publicaties 2004 - 2012

Vrijwel alle oudere CLM-publicaties zijn te vinden op www.groenkennisnet.nl. De link is al ingesteld op CLM-publicaties.

Hieronder vindt u direct een aantal speciale uitgaves uit 2012 of eerder.

2012

Rapport Ganzentelling 2012 Zuid Holland

Integrale telling Zomerganzen, Zuid Holland 2012

Om schade toegebracht door overzomerende ganzen te beperken worden maatregelen genomen. Hiervoor is een Faunabeheerplan opgesteld door de Faunabeheereenheid Zuid-Holland en goedgekeurd door de provincie Zuid-Holland. In het Faunabeheerplan is onder meer vastgelegd op welke plek, welke diersoort schade veroorzaakt en hoe dit voorkomen kan worden. Om het gevoerde beleid te kunnen monitoren en evalueren is het noodzakelijk inzicht te krijgen in het aantal overzomerende ganzen en de ontwikkeling in die aantallen.

Om die reden voeren steeds meer Provincies een telling uit naar overzomerende ganzen in hun gebied. De telling in Zuid-Holland wordt vaak als voorbeeld genomen. De telmethodiek verloopt via een uniform telprotocol en telformulier voor alle provinciale tellingen van zomerganzen (bijlage 1 en 2). In 2012 zijn volgens dit protocol de zomerganzen geteld.

Provincie Zuid-Holland heeft net als voorgaande jaren CLM gevraagd een integrale telling in 2012 van zomerganzen te organiseren voor de hele provincie. Dit rapport beschrijft de aanpak en de resultaten.

Auteurs: A. Visser en A. den Hollander
Publicatiecode: 806, december 2012

Download het rapport Integrale telling zomerganzen, Zuid Holland 2012 (pdf)

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Rapport Randenbeheer in het GLB

Randenbeheer in het GLB

In dit rapport worden drie type randen beschreven waarmee waterkwaliteit- en biodiversiteits-doelstellingen gerealiseerd kunnen worden. Deze zijn getoetst op de inpasbaarheid in de agrarische praktijk. Wanneer deze randen in het nieuwe GLB (deels) vanuit pijler 1 gefinancierd kunnen worden, kan een grote slag in de verduurzaming van Nederland worden gemaakt.

Auteurs: J.A. Guldemond, A. Visser, A.J. van der Wal
Publicatiecode: 801, november 2012

Download het rapport Randenbeheer in het GLB (pdf)

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Beheer- en onderhoudsplan Olde Maten en Veerslootlanden

De ANV Horst en Maten en Staatsbosbeheer starten een bijzondere samenwerking in het beheer van de Olde Maten en Veerslootlanden. De agrariërs gaan het Natura 2000 gebied uiteindelijk vrijwel geheel zelf beheren. Het gezamenlijke Beheer en Onderhoudsplan is gemaakt onder begeleiding van CLM i.s.m. Van Heijst en Partners.

Download het rapport Beheer- en onderhoudsplan Olde Maten en Veerslootlanden (pdf)


Goeie koeien voor de Venen

Goeie koeien voor de Venen

Als afsluiting van het project 'Duurzame en robuuste koeien in de Utrechtse Venen' (gefinancierd door de Provincie Utrecht) is een brochure uitgebracht door CLM en DLV waarin vier boeren uit de Venen aan het woord komen over de keuzes die zij hebben gemaakt op hun bedrijf.

Download de brochure Goeie koeien voor de Venen (pdf)


Levenscyclusanalyse Droogvergister HarvestaGG

Doel van dit onderzoek is het milieueffect van de droogvergistingscascade van HarvestaGG te onderzoeken middels een attributional en een consequential LCA.

Rapport Levenscyclusanalyse Droogvergister Harvestagg

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Doorrekenen ganzenscenario G-7 en IPO

In opdracht van IPO, Ganzen-7 en Ministerie van EL&I

Rapport Doorrekenen ganzenscenario G-7 en IPO

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Van mestbeleid naar bemestingsbeleid. Relaas van een ontdekkingsreis

Bouwstenen voor een nieuw mestbeleid, mee te nemen in het Vijfde Nederlandse Actieprogramma betreffende de Nitraatrichtlijn 2014-2017.

Rapport van mestbeleid naar bemestingsbeleid

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Gewasbescherming en balans van milieu en economie. Berekeningen bij de 2e Nota Duurzame gewasbescherming

Een kosten-baten analyse van de maatregelen zoals voorgesteld voor de 2e Nota Duurzame gewasbescherming. Opgesteld door LEI, CLM en RIVM in opdracht van het ministerie van EL&I.

KBA-rapport Gewasbescherming en de balans van milieu en economie

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


EHS-herijking van invloed op uiterwaardentransitie in Utrecht en Gelderland?

De Ecologische Hoofdstructuur (EHS) verandert, wordt kleiner. Dat stuurt de veranderingen in de uiterwaarden. De verbinding tussen waterveiligheid, natuur en ruimtelijke ordening wordt op diverse plaatsen losgelaten. Zo ontstaat er minder natuur gestuurd door de natuurlijke processen in de delta. Intensiever beheer houdt de 'vrije' natuurontwikkeling gevangen in het landgebruik van de uiterwaarden.

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Rapport Analyse advies Gezondheidsraad

Op 21 juni 2011 is het rapport Richtlijnen goede voeding ecologisch belicht van de Gezondheidsraad gepubliceerd. Dit rapport is geschreven in opdracht van het ministerie van LNV (tegenwoordig het ministerie van EL&I). De opdracht was om kwalitatieve richtlijnen op te stellen voor een voedselkeuze die gezond en duurzaam is in termen van milieu en biodiversiteit.

Rapport Analyse advies Gezondheidsraad

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Rapport Schoon Water voor Brabant. Tussenrapportage 2011

Rapport Schoon Water voor Brabant. Tussenrapportage 2011

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Rapportage Pachters gaan voor Schoon Water 2011

Pachters beschermen het grondwater door gebruik te maken van Schoon Water maatregelen in de grondwaterbeschermingsgebieden van Brabant Water. Hierdoor ligt de milieubelasting per hectare onder de norm van 500 milieubelastingspunten per hectare en wordt het grondwater, de bron voor drinkwater, beschermd.

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Artikel: Melkveesector verdient beter advies

Lees en/of download het artikel: Melkveesector verdient beter advies (pdf)
Verschenen in Nieuwe Oogst, 31 maart 2012


Beslisboom voor maken van juiste keuzes in maisteelt op klei

Veehouders vinden het vaak lastig om alle aspecten van de maisteelt te overzien en de juiste keuze te maken. Een juiste keuze houdt de onkruiddruk laag en beperkt het gebruik van onkruidbestrijdingsmiddelen. Daarom is in Zuiver Water in de Bommelerwaard een handige beslisboom voor de maisteelt opgesteld. Uitgangspunt is de zwaarte van de klei. Daarna kunnen er gedurende het groeiseizoen verschillende keuzes worden gemaakt voor grondbewerking, bemesting en gewasbescherming. De beslisboom is beschikbaar voor drie type kleigronden (lichte, zware en zeer zware kleigrond).
Klik hieronder op de beslisboom van uw keuze:

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Rapportage, checklists en nieuwsbrieven van KRW pilot

Praktische bedrijfsinnovaties in de landbouw nu online beschikbaar.
(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Deelrapporten Evaluatie van de nota Duurzame gewasbescherming

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)


Rapport Ganzenbord: naar een afzet van wilde ganzenvlees als natuurproduct

(Bestelinformatie: alleen digitaal beschikbaar)

Klimaatfilm: Klimaat voor vernieuwing, wees de ander te groen af!

2011

 

Ganzenbordbrochure

Lees of download de laatste geheel vernieuwde ganzenbordbrochure (pdf)



Documenten Klimaatlat

Download de informatie die handig is voor het juiste gebruik van de CLM Klimaatlat


Dwars Denken, Samen Doen

Dwars Denken, Samen Doen, kaft CLM 30-jarige jubileumuitgaveEen kleine schets van vijftig jaar landbouw en milieu (1971 - 2021).

Een terugblik op 30 jaar CLM en de landbouw- en milieugeschiedenis van de afgelopen 40 jaar. Ook een vooruitblik op de komende 10 jaar duurzame ontwikkeling van de landbouw.

Uitgave in het kader van het 30-jarig jubileum van CLM.


2010


De drijvende krachten achter het eiwit

De drijvende krachten achter het eiwitEen krachtenanalyse van productie, consumptie en duurzaamheid wereldwijd.

Dit boek geeft een overzicht van de drijvende krachten achter de mondiale groei van de
eiwitconsumptie en eiwitproductie. De informatie levert een basis voor keuzen en acties
die bijdragen aan een voedingspatroon dat gezonder is voor de aarde en daardoor uiteindelijk
ook voor zowel de mensheid als de individuele mens.

De grote achterliggende vraag is natuurlijk, expliciet of impliciet: als we die drijvende krachten achter de groei van de eiwitconsumptie en de negatieve en positieve effecten ervan kennen, willen en kunnen we er dan vervolgens ook iets aan doen?

Oktober 2010.

Auteurs: Carin Rougoor, Emiel Elferink,
Met medewerking van: Martijn Jonker, Jonathan Malmberg, Jeroen van der L aan (Ecorys)

Download het boek De drijvende krachten achter het eiwit (pdf)


Actief Randenbeheer Flevoland 2009
Tussenrapportage over de resultaten uit de gewasinspecties

April 2010
Auteurs: Erna van der Wal en Anneloes Visser (CLM) en Anna Zwijnenburg (Agrarische Unie).

Lees en/of download de Tussenrapportage: Actief Randenbeheer Flevoland 2009 (pdf)


Rapport: Weidevogelplan Binnenveld

Het weidevogelplan beschrijft de weidevogelstand in het Binnenveld, de rollen van verschillende partijen in het weidevogelbeheer en een pakket van maatregelen die agrariërs kunnen nemen met financiële ondersteuning van de vier betrokken gemeenten.

Auteurs: Henk Kloen en Anneloes Visser
Januari 2010

Lees en/of download het rapport Weidevogelplan Binnenveld (pdf)


2009

Rapport: Boeren voor grutto
Grutto als agrarisch product

Er zijn mogelijkheden voor toekomstige "gruttobedrijven". Deze studie laat zien wat het benodigde beheer is (ecologische opgave), de bedrijfs- en gebiedsopgave, randvoorwaarden en stimulerende factoren en de kosten (maatschappelijke opgave).

Mei 2009
Auteurs: J.A. Guldemond, Th.C.P. Melman, R. Joldersma, C.W. Rougoor, R.A.M. Schrijver, M.A. Kiers en A. Visser. CLM in samenwerking met Alterra-WUR.

Lees en/of download het rapport: Boeren voor grutto, Grutto als agrarisch product (pdf)


2008 


Tweesporenbeleid voor de veehouderij

In de veehouderij is de afgelopen jaren al veel milieuwinst geboekt. Desondanks geldt ook voor deze sector, dat er voor de komende jaren onvermijdelijk nog duurzaamheidsopgaven over blijven, specifiek voor fosfaat, stikstof, ammoniak en broeikasgassen. VROM/BWL onderzoekt de mogelijkheden om het generieke beleidsspoor voor de veehouderij (deels) te verlaten en de regelgeving meer toe te spitsen op/aan te scherpen voor de bedrijven met grotere milieurisico’s.
Daarbij wordt aangesloten bij twee ontwikkelrichtingen die zich aftekenen in de veehouderij: (a) extensief, open, multifunctioneel en (b) intensief, fysiek gesloten, gespecialiseerd.

Lees of download het rapport (pdf) 


2007
 

Brochure Ganzenbord, recepten voor wilde gans

De afgelopen decennia is het aantal wilde ganzen enorm toegenomen. Deze ganzen zorgen, door hun grote aantallen, soms voor schade en overlast. De overheid neemt nu maatregelen voor het reguleren van de aantallen en het voorkomen van overlast. Daarom worden er ganzen geschoten.

In deze brochure beschrijven we kort het overheidsbeleid voor de wilde gans in Nederland. We laten ook zien hoe wilde gans te bereiden. Een aantal chefkoks biedt een kijkje in de keuken met inspirerende recepten.

Download de brochure (pdf) 


2004

Een definitie voor grondgebonden melkveehouderij

De veehouderij en de ruimtelijke ordening staan in het middelpunt van de publieke belangstelling. De laatste jaren is een groot aantal nota's van commissies, politieke partijen, maatschappelijke organisaties en de sector over de veehouderij uitgebracht. In deze nota's lijkt zich voor de melkveehouderij een consensus af te tekenen dat deze sector een voornamelijk "grondgebonden" sector moet blijven.

Lees of download het rapport (pdf)